Wrak kutra Fortunal

Czas dopłynięcia: - 5 MM z portu Vis

Kuter rybacki Fortunal zatonął w wyniku błędu nawigacyjnego, uderzywszy o skałę. Jest to jeden z najbardziej fotogenicznych wraków wyspy. Spoczywający na białym piasku wrak wygląda na nietknięty. Maszt wystaje wysoko ponad pokład wraku, a kokon sieci rybackich cały czas gotowy do postawienia sprawia wrażenie, że Fortunal wcale nie jest wrakiem. Dopiero uszkodzony dziób i potrzaskana burta, oraz liczne ryby – nowi mieszkańcy wraku – przypominają nam o jego losie. Spoczywa na głębokości od 45 do 55 metrów, ale bezpośrednia bliskość ściany i doskonała w tym miejscu przejrzystość sprawia, że nurkowie rekreacyjni podziwiają go z głębokości 30 metrów. Po wyjściu z nurkowania na głębokości 6 metrów możemy odwiedzić 50-metrową jaskinię zamieszkałą przez liczne skorpeny.

Gospodarka wyspy Vis bazuje na uprawach roślin (głównie winorośli), rybołówstwie oraz turystyce. O ile turystyka jest stosunkowo młodą dziedziną – w czasach istnienia państwa jugosłowiańskiego wyspa była strefą zamkniętą dla obcokrajowców – o tyle rybołówstwo ma na Visie bardzo długą tradycję. W Komižy w XVII wieku zaprojektowano i zbudowaną falkušę – łódź żaglową, która przez kolejne 300 lat była najlepszą jednostką dla połowów pełnomorskich, których znaczna część odbywała się przy oddalonym o 42 mile morskie od Visu archipelagu Palagruža. Chociaż ostatnia falkuša zatonęła w 1986 roku, do dzisiaj odbywają się tradycyjne regaty z Komižy na Palagružę (Rota palagruzona).

Bogata historia rybołówstwa na Visie to niestety nie tylko sukcesy, ale również liczne wypadki z udziałem kutrów rybackich. Takiemu wypadkowi uległ między innymi kuter o nazwie Fortunal. Drewniany statek został zbudowany w 1955 roku w środkowych Włoszech w miejscowości Fano. Jego wysokie burty zostały tak zaprojektowane, by nie straszne im były nawet największe fale na Adriatyku. Północne wybrzeże wyspy Vis z pionowo opadającymi ścianami, bez niespodziewanych wypłyceń, to wręcz wymarzone miejsce dla trałowca. 10 kwietnia 1997 roku Fortunal po całej nocy wracał z połowów do portu w Visie. Zmęczona załoga zasnęła, a statek prowadził autopilot. Nagle i niespodziewanie statek z pełną prędkością uderzył w wyspę Vis w pobliżu miejscowości Okljućna i bardzo szybko zatonął.

Fortunal leży na piaszczystym dnie na głębokości mniej więcej 52 m. Stosunkowo młody wrak jest lekko przekrzywiony na lewą burtę, a najwyższy jest punkt znajduje się na głębokości 37 m p.p.m. Ze względu na krótki czas zalegania drewniana konstrukcja nie uległa jeszcze silnym zniszczeniom i wyłaniający się z błękitu Fortunal przypomina statek w butelce. Mimo że głęboko położony, wrak z powodzeniem może być prawie w całości oglądany przez nurków rekreacyjnych, co z kolei wynika z jego rozmiarów – długość kutra to niespełna 20 m. Nurkowanie w tym miejscu rozpoczyna się nad wrakiem, a po jego obejrzeniu jest kontynuowane wzdłuż ściany, by skończyć się w spokojnej zatoce, w której mogą kotwiczyć łodzie nurkowe. Pod koniec nurkowania na głębokości 6 m. można dodatkowo odwiedzić długą, wąską, ciemną jaskinię, w której przed światłem dziennym ukrywają się widlaki różowe.